फेभिकोल होइन, ढलोट चाहियो’ : काँग्रेस सुधारमा नैनसिंह महरको कडा सन्देश

काठमाडौं । नेपाली काँग्रेस भित्रको वर्तमान संकट, हार र भविष्यको दिशाबारे पार्टीका केन्द्रीय सदस्य नैन सिंह महर ले कडा र आत्मआलोचनात्मक धारणा सार्वजनिक गरेका छन्। फागुन २१ को राजनीतिक घटनालाई सामान्य सत्ता परिवर्तनभन्दा बढी गहिरो संकटको संकेत मान्दै उनले काँग्रेसलाई ‘डिकन्स्ट्रक्सन’ गरेर पुनर्निर्माण गर्नुपर्ने आवश्यकता औँल्याएका छन्।

महरका अनुसार काँग्रेसले समयअनुसार आफूलाई रूपान्तरण गर्न नसक्दा हार बेहोर्नुपरेको हो।
“हामीले २०४८ सालको मानसिकता लिएर २०८२ को चुनाव लड्यौं,” भन्दै उनले बदलिएको समाजशास्त्र र डिजिटल पुस्ताको अपेक्षा बुझ्न नसक्नु ठूलो कमजोरी भएको बताए।

उनले अब केवल बिपी कोइराला को नाम जपेर नपुग्ने, बरु उनको विचारलाई आधुनिक सन्दर्भमा रूपान्तरण गर्नुपर्नेमा जोड दिए।

काँग्रेसभित्रको गुटबन्दीलाई उनले ‘फेभिकोल एकता’ भन्दै आलोचना गरेका छन्।
उनका अनुसार बाहिरबाट जोडिएको जस्तो देखिए पनि भित्रबाट कमजोर यस्तो एकताले सानो धक्कामा पनि पार्टी टुक्रिन सक्छ।

डडेलधुरामा आफ्नै अनुभव सुनाउँदै उनले गुटगत राजनीतिले आन्तरिक लोकतन्त्र कमजोर बनाएको बताए।

महरले समाधानका रूपमा ‘ढलोट’ को अवधारणा अघि सारेका छन्—
जहाँ विभिन्न विचार, पुस्ता र समूहहरू पग्लिएर एउटै बलियो स्वरूपमा परिणत हुन्छन्।

उनका अनुसार ९० वर्षभन्दा माथिका अनुभवी नेता र ‘जेन–जी’ पुस्ताबीच संवाद अभाव हुनु काँग्रेसको ठूलो समस्या हो।

८० लाखभन्दा बढी नेपाली विदेशमा रहेको सन्दर्भ जोड्दै उनले नेपालको राजनीति अब देशभित्र मात्र सीमित नरहेको बताए।
विदेशमा रहेका युवाको पीडा, आक्रोश र अपेक्षालाई सम्बोधन नगरे काँग्रेस झन् कमजोर हुने उनको चेतावनी छ।

नयाँ दलहरूको उदयलाई उनले काँग्रेसको असफलताको परिणामका रूपमा विश्लेषण गरेका छन्।
साथै उनले पुराना दलहरूले जनताको अपेक्षा पूरा गर्न नसक्दा वैकल्पिक शक्तिहरू बलियो भएको बताए।

महरले कोमिन्ताङ पार्टी र भारतको काँग्रेसको अवस्थालाई चेतावनीका रूपमा प्रस्तुत गर्दै बेलायतको लेबर पार्टी को पुनरागमनबाट प्रेरणा लिनुपर्ने बताए।
उनले टोनी ब्लेयर को उदाहरण दिँदै काँग्रेसले पनि नवीन सोच र नेतृत्व विकास गर्नुपर्नेमा जोड दिए।

महरले आफू उदाहरण बन्दै चार वर्ष कार्यकारी पदबाहिर बसेर संगठन निर्माणमा लाग्न तयार रहेको बताएका छन्।
उनका अनुसार पदभन्दा माथि उठेर काम नगरेसम्म काँग्रेस पुनर्जीवित हुन सक्दैन।

महरको सन्देश स्पष्ट छ—
👉 काँग्रेसलाई अब ‘फेभिकोल’ जस्तो सतही एकता होइन, ‘ढलोट’ जस्तो मजबुत एकता चाहिन्छ
👉 पुरानो सोच त्यागेर नयाँ पुस्ता र समयसँग जोडिनुपर्छ
👉 गुटबन्दी र अहंकार पग्लिएपछि मात्र पार्टी पुनर्जीवित हुन सक्छ

उनकै शब्दमा,
“एकता भागबण्डाको होइन, भावनाको हुनुपर्छ।”